«Η γραφή της οικειότητας στο προσωπικό ημερολόγιο, Δραγούμης-Σεφέρης-Θεοτοκάς»

 

 

ΕΝΑ ΣΠΟΥΔΑΙΟ ΒΙΒΛΙΟ ΠΟΥ ΜΟΛΙΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ έρχεται να προστεθεί στην δραγουμική βιβλιογραφία όπως και στην ελληνική βιβλιογραφία που αφορά τις «γραφές του εγώ» και ειδικότερα το ημερολόγιο. Τίτλος:  Η γραφή της οικειότητας στο προσωπικό ημερολόγιο, Δραγούμης-Σεφέρης-Θεοτοκάς. Ο εξαιρετικός Νίκος Φαλαγκάς* μάς προσφέρει ξανακοιταγμένη-εμπλουτισμένη   –και μεταφρασμένη πλέον στα ελληνικά– την διδακτορική του διατριβή που είχε υποβάλει με επιτυχία στο King’s College London  το 2008 με τίτλο The writing of intimacy: a reading of the private diaries of Ion Dragoumis, George Seferis and George Theotokas from the perspective of genre theory [=Η γραφή της οικειότητας: μια ανάγνωση των προσωπικών ημερολογίων του Ίωνος Δραγούμη, του Γιώργου Σεφέρη και του Γιώργου Θεοτοκά μέσα από την προοπτική της θεωρίας των ειδών]. Συνάφειες-ιδιοτυπίες-συγγένειες-αποτιμήσεις στα ημερολόγια των πιο σπουδαίων εκπροσώπων του είδους στην Ελλάδα κατά τον 20ο αιώνα.

Στο οπισθόφυλλο της καλαίσθητης και εξαιρετικά φροντισμένης έκδοσης  (εκδόσεις  opportuna, Πάτρα, Ιούνιος 2026), διαβάζουμε:

 

Ποια είναι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ενός ημερολογιακού

κειμένου; Ποια απάντηση μπορούν να μας δώσουν στο ερώτημα

αυτά τα προσωπικά ημερολόγια του Δραγούμη, του Σεφέρη

και του Θεοτοκά; Η ημερομηνία, που βρίσκεται στην αρχή

κάθε εγγραφής, δείχνει πως το κείμενο, το οποίο ακολουθεί,

εξαρτάται από την ημερομηνία , καμία φορά και από την ακριβή ώρα,

της συγγραφής του. Η διαρκής επανεκκίνηση της γραφής δίνει

στον ημερολογιογράφο την ελευθερία να γράψει ό,τι θέλει κάθε

φορά, χωρίς να υπολογίζει τι έγραψε στις προηγούμενες σελίδες

και χωρίς να γνωρίζει βέβαια τι θα γράψει στις επόμενες.

Ο ημερολογιογράφος σε ένα συνεχές παρόν γράφει για τον

εαυτό του, για όσα αισθάνεται και, ακόμα περισσότερο,

γράφει για το πώς προσλαμβάνει όσα συμβαίνουν στο στενό

περιβάλλον του και στον κόσμο γύρω του. Αύτη η έμφαση που

δίνεται στον εαυτό του ημερολογιογράφου έχει ως αποτέλεσμα

το χαρακτηριστικό της οικειότητας, το νήμα που «διατρέχει

τα βάθη της γραφής και ενώνει όλες μαζί τις σελίδες ενός

ημερολογίου». Η οικειότητα εμφανίζεται σε πολλές από τις

εγγραφές του προσωπικού ημερολογίου του Ίωνος Δραγούμη,

του Γιώργου Σεφέρη και του Γιώργου Θεοτοκά, καθορίζοντας

το περιεχόμενο τους, διαμορφώνοντας την εκφορά του

ημερολογιακού λόγου, αλλά και δημιουργώντας σε ορισμένες

εγγραφές μια παράδοξη συνομιλία μεταξύ ημερολογιακού

κειμένου και ημερολογιογράφου.

 

*Διδάκτωρ Νεοελληνικών Σπουδών του King’s College London, Μέλος του Συνεργαζόμενου Εκπαιδευτικού Προσωπικού του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.