«Το λογχισμένο Ευαγγέλιο» της Σαμοθράκης...

 

   

Το Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης στην προθήκη του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου (φωτ. Ν.Τ., 2026) και το εξώφυλλο της Α΄ έκδοσης του βιβλίου Σαμοθράκη-Το Νησί  του ΙΔΑ (1909).

 

 

…Εὑρών δέ ἐν τῇ βιβλιοθήκῃ τοῦ Ν. Φαρδύ ἐν Σαμοθράκῃ τό διά τουρκικῆς λόγχης διαπερασθέν κατά τό 1821 Εὐαγγέλιον χωρίου, ἔλαβον αὐτό πρός κατάθεσιν εἰς τό ἐν Ἀθήναις Ἱστορικόν καί Ἐθνολογικόν Μουσεῖον, ὡς ἐθνικόν κειμήλιον. Τῇ παρακλήσει μου δέ ἀντεγράφη ἐκ τοῦ χειρογράφου τοῦ μοναχοῦ Ἰακώβου (1843) ἡ περί τοῦ μαρτυρίου τῶν πέντε νεομαρτύρων διήγησις, τό δέ ἀντίγραφον τοῦτο ἀποστέλλεται σύν τῷ παρόντι σημειώματι τῇ ἐν Ἀθήναις Ἱστορικῇ καί Ἐθνολογικῇ Ἑταιρείᾳ πρὸς δημοσίευσιν

Ἐν Δεδεαγάτς τῇ 15 Ἰουλίου 1906

[Ἴων Δραγούμης]*

ΤΟΝ ΙΟΥΛΙΟ ΤΟΥ 1906, ο Ίων Δραγούμης, ενώ υπηρετεί (μέχρι το τέλος της χρονιάς)  στο Βασ. Προξενείο του Δεδεαγάτς (σημρν. Αλεξανδρούπολη), επισκέπτεται την Σαμοθράκη. Δίνεται η αφορμή να περιηγηθεί το νησί που  θα τον κατασυγκινήσει και θα τον οδηγήσει να γράψει και το ομώνυμο (το πιο δυνατό και πιο ποιητικό) βιβλίο του, που θα τυπωθεί το 1909. 

Ο Δραγούμης, μαζί με ένα σχετικό υπόμνημα προς το Υπουργείο των Εξωτερικών στέλνει και στην τότε Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία, ένα ιστορικό τεκμήριο, «το λογχισμένο Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης», το οποίο εντοπίζει ανάμεσα στα κατάλοιπα του Νικολάου Φαρδύ, του «ιδιαίτερου» ιατροφιλοσόφου του νησιού (εισηγητής της ατονικής γραφής κλπ.). Σημειώνουμε ότι χάρη στον Ι.Δ. διασώθηκε το μεγαλύτερο μέρος του αρχείου του Νικολάου Φαρδύ το οποίο πλέον απόκειται στο αρχείο του Ι.Δ. στην ΑΣΚΣΑ.

Σήμερα, το Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης φυλάσσεται στις προθήκες του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου στην Αθήνα. 

Στη σχετική επιγραφή που συνοδεύει το συγκλονιστικό έκθεμα, απουσιάζει παντελώς οποιαδήποτε αναφορά στον Δραγούμη και την «σωστική» του εκείνη ενέργεια.  

Απορίας άξιον...

 

________________________________________________________ 

ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΑΠΟ ΤΗ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ ΛΟΓΧΙΣΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟΥΡΚΟΥΣ

ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗ ΤΗΣ ΕΞΕΓΕΡΣΕΩΣ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΟ 1821

________________________________________________________ 

 

Περισσότερα σχετικά με την καταστροφή της Σαμοθράκης ΕΔΩ 

*ΑΡΧΕΙΟ Ι. Δ. ΑΣΚΣΑ/Ενότητα ΙΙ, Φάκ. 4, Υποφάκ. 3, Σαμοθράκη: α. Κείμενο με τίτλο Το κίνημα και η καταστροφή της Σαμοθράκης κατά το 1821/ Δεδέαγατς με ημερομηνία 15 Ιουλίου 1906.